Search Dental Tribune

Nghiên cứu cảnh báo về các nguy cơ an toàn liên quan đến trâm nội nha giả và hàng sao chép

Kết quả của một nghiên cứu gần đây nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cung ứng dụng cụ nội nha thông qua các chuỗi cung ứng được xác minh và đảm bảo tính chính hãng. (Hình ảnh: Ocskay Mark/Adobe Stock)
Dental Tribune International

Dental Tribune International

T6. 27 Tháng 2 2026

Lưu lại

PELOTAS, Brazil: Theo một nghiên cứu tổng hợp gần đây, các loại trâm nội nha nickel–titan (NiTi) giả và hàng sao chép (replica) đang ngày càng xuất hiện phổ biến trên thị trường nha khoa toàn cầu và có thể tiềm ẩn những nguy cơ đáng kể đối với an toàn người bệnh. Các nhà nghiên cứu ghi nhận bằng chứng nhất quán từ các thử nghiệm trong phòng thí nghiệm cho thấy các sản phẩm giá rẻ thay thế cho trâm nội nha chính hãng thường có khả năng kháng chịu ứng suất cơ học thấp hơn và hiệu suất vận hành kém ổn định hơn so với dụng cụ chính hãng.

Bài tổng quan này, được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu tại các trường đại học ở Úc, Brazil và Hoa Kỳ, đã đánh giá các bằng chứng hiện có so sánh hiệu suất của các hệ thống nội nha mô phỏng (imitation) với sản phẩm chính hãng. Các tác giả lưu ý rằng nhu cầu cao đối với dụng cụ NiTi, cùng với chi phí tương đối đắt đỏ của chúng, đã góp phần tạo ra thị trường cho các sản phẩm thay thế giá rẻ hơn.

Nhóm nghiên cứu phân biệt giữa trâm giả (counterfeit) – là những sản phẩm cố ý bị làm giả nhãn hiệu và bao bì nhằm bắt chước các thương hiệu uy tín – và hệ thống sao chép (replica) – là những sản phẩm mô phỏng thiết kế sẵn có nhưng được sản xuất và phân phối hợp pháp tại một số thị trường. Phân tích của họ bao gồm 17 nghiên cứu in vitro đánh giá đặc tính cơ học, đặc điểm luyện kim, thiết kế dụng cụ và chất lượng bề mặt.

Dụng cụ giả cho thấy điểm yếu cơ học rõ rệt và nhất quán

Qua nhiều nghiên cứu trong phòng thí nghiệm, trâm giả thể hiện một mô hình lặp lại rõ ràng về hiệu suất kém hơn. Các nhà nghiên cứu ghi nhận sự khác biệt đáng kể về hình học, độ chính xác trong sản xuất và đặc tính luyện kim so với dụng cụ chính hãng. Những khác biệt này liên quan đến hành vi cơ học kém hơn. Đặc biệt, trâm giả liên tục cho thấy khả năng kháng mỏi chu kỳ (cyclic fatigue resistance) thấp hơn. Một số nghiên cứu cũng xác định sự thay đổi trong đặc tính uốn cong, như giảm độ linh hoạt, thường liên quan đến khác biệt trong xử lý hợp kim hoặc quy trình xử lý nhiệt.

Chất lượng bề mặt là một điểm khác biệt quan trọng khác. Dụng cụ giả thường xuất hiện các rãnh gia công, hoàn thiện bề mặt không đồng đều và các khuyết tật bề mặt khác, có thể đóng vai trò là điểm tập trung ứng suất và thúc đẩy quá trình khởi phát vết nứt sớm hơn.

Sự khác biệt về vi độ cứng (microhardness), hành vi chuyển pha và, ở một số hệ thống, cả thành phần hợp kim, càng khẳng định rằng nhiều trâm giả có thể giống về mặt hình thức nhưng được sản xuất theo quy trình công nghệ khác biệt.

Hệ thống sao chép (replica) cho kết quả không đồng nhất

Kết quả đối với các hệ thống replica có tính không đồng nhất cao hơn. Một số nghiên cứu ghi nhận hành vi cơ học tương đương với sản phẩm gốc mà chúng mô phỏng, bao gồm khả năng kháng mỏi hoặc hiệu quả tạo hình ống tủy tương tự. Trong một số trường hợp riêng lẻ, một vài thông số thậm chí còn tốt hơn so với dụng cụ chính hãng.

Tuy nhiên, sự tương đồng này không nhất quán giữa các nghiên cứu. Những nghiên cứu khác lại ghi nhận khả năng kháng xoắn (torsional resistance) thấp hơn, thay đổi về độ linh hoạt hoặc khác biệt trong hành vi chuyển pha. Các biến thiên này dường như phản ánh sự khác biệt trong quy trình xử lý hợp kim, xử lý nhiệt và hoàn thiện bề mặt. Theo các tác giả, sự biến thiên trong sản xuất như vậy có thể tạo ra đặc tính cơ học không ổn định và có khả năng ảnh hưởng đến độ tin cậy trong quá trình sử dụng lâm sàng.

Thiếu bằng chứng lâm sàng

Mặc dù số lượng nghiên cứu trong phòng thí nghiệm ngày càng tăng, bài tổng quan đã chỉ ra một khoảng trống lớn về bằng chứng lâm sàng. Không có nghiên cứu lâm sàng nào đánh giá kết quả điều trị hoặc tỷ lệ biến chứng liên quan đến trâm replica hoặc counterfeit được ghi nhận. Các tác giả cho biết việc tiến hành thử nghiệm lâm sàng có kiểm soát đối với dụng cụ giả sẽ đặt ra những vấn đề đạo đức nghiêm trọng, do đó việc đánh giá phải dựa trên dữ liệu phòng thí nghiệm. Sự thiếu hụt dữ liệu lâm sàng này khiến việc định lượng rủi ro thực tế trở nên khó khăn, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của cách tiếp cận thận trọng trong mua sắm và sử dụng trâm nội nha.

Theo báo cáo, dụng cụ replica đang được sử dụng khá rộng rãi bởi các bác sĩ lâm sàng trên thế giới mặc dù chưa có đầy đủ xác nhận lâm sàng. Vì việc sử dụng trâm replica có thể được chấp nhận trong một số điều kiện nhất định – chẳng hạn tại các khu vực hạn chế nguồn lực – các tác giả cho rằng cần có các nghiên cứu lâm sàng nghiêm ngặt đối với nhóm sản phẩm này. Họ cũng nhấn mạnh sự thiếu vắng các khung pháp lý quốc tế yêu cầu tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng thống nhất đối với hệ thống NiTi quay (rotary) hoặc qua lại (reciprocating), đồng thời cảnh báo rằng bác sĩ có thể vô tình sử dụng các thiết bị chưa được đánh giá khoa học một cách đầy đủ.

Hàm ý đối với quản lý và thực hành lâm sàng

Các nhà nghiên cứu kêu gọi tăng cường giám sát quản lý đối với thiết bị nha khoa giả và tiến hành đánh giá toàn diện hơn đối với hệ thống replica. Do yêu cầu kiểm soát chất lượng khác nhau giữa các khu vực pháp lý, trách nhiệm nhận diện các sản phẩm có khả năng không đáng tin cậy có thể một phần thuộc về bác sĩ và đơn vị mua sắm.

Đối với người hành nghề, các phát hiện này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cung ứng dụng cụ nội nha thông qua các chuỗi cung ứng được xác minh và thận trọng khi gặp các sản phẩm có giá thấp bất thường hoặc bao bì không nhất quán. Các tác giả cho rằng nâng cao nhận thức và thực hành mua sắm cẩn trọng có thể giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến thiết bị nha khoa giả.

Các tác giả kết luận rằng trâm nội nha NiTi giả cho thấy sự suy giảm hiệu suất cơ học một cách nhất quán và có thể đại diện cho mối lo ngại đáng kể về an toàn người bệnh. Trong bối cảnh các sản phẩm này ngày càng phổ biến và sự giám sát quản lý còn chưa đồng đều tại một số thị trường, cần có thêm nghiên cứu và hành động chính sách nhằm bảo vệ thực hành lâm sàng.

Nghiên cứu có tiêu đề “Những nguy cơ tiềm ẩn của trâm nội nha giả và dạng sao chép: Tổng quan phạm vi về các bằng chứng hiện tại” được công bố trực tuyến ngày 19 tháng 12 năm 2025 trên Australian Dental Journal, trước khi được đưa vào một số phát hành chính thức của tạp chí.

Chủ đề:
Thẻ:
To post a reply please login or register
advertisement
advertisement